Na co bank zwraca uwagę kiedy ubiegamy się o kredyt?

Kiedy staramy się o finansowanie może nam się wydawać, że to co interesuje bank i analityka, to tylko nasze dochody i historia kredytowa.

Oczywiście są to bardzo ważne aspekty, ale prawda w tej kwestii jest jednak dużo bardziej skomplikowana. Algorytmy bankowych systemów oraz analitycy, od których finalna decyzja zależy, biorą pod uwagę o wiele więcej czynników.

Wszystkie te dane składają się razem na nasz tzw. „scoring”.

Na podstawie tej oceny, bank ustala wielkość ryzyka, które towarzyszy udzieleniu nam finansowania.

Nasza ocena inaczej właśnie „scoring” ma bezpośredni wpływ na warunki cenowe na jakie możemy liczyć. To właśnie od tego zależy wysokość prowizji i marży, jaką zaproponuje nam bank, no i czy w ogóle udzieli nam finansowanie.

Wysokość dochodów oraz nasz BIK to nie wszystko

Jeżeli zapytalibyśmy od czego zależy nasza zdolność kredytowa, większość zapytanych niewątpliwie odpowiedziałaby: od dochodów i naszej historii w BIK.

Wysokie dochody z pewnością są ważne. To dzięki nim w dużej mierze, wyliczana jest nasza zdolność kredytowa, czyli po prostu to czy stać nas na spłatę kredytu.

Nie mniej ważna jest nasza ocena BIK. „Zły” BIK, opóźnienia w spłatach naszych zobowiązań to ogromna przeszkoda w uzyskaniu kredytu. Czasem jest to przeszkoda, która w ogóle uniemożliwia zdobycie finansowania.

Zatem bardzo ważne jest to, by nasza historia kredytowa była wolna od negatywnych wpisów. Najważniejsze są te aktualne. Z historycznymi można sobie w pewien sposób poradzić. (Jak wyczyścić swój BIK – więcej tutaj).

Drugą ważną rzeczą jest ilość zapytań kredytowych. Tutaj może zatrzymajmy się na chwilę.

Bardzo często spotykamy się z Klientami, którzy spokojnie mogliby liczyć na dobre finansowanie. Niestety przez dużą ilość zapytań jest to bardzo trudne, a czasem trzeba odczekać kilka miesięcy, aby powrócić do tematu.

Dzieje się tak wtedy, kiedy samodzielnie poszukujemy finansowania, chodząc od banku do banku, albo kiedy korzystamy z usług niedoświadczonego pośrednika. Ten, nie analizując dokładnie sytuacji Klienta oraz wymogów danego banku, składa wnioski „na oślep” gdzie tylko się da, z nadzieją że może akurat gdzieś się uda. Nie tędy droga i prośba uważajcie na to!

Jeżeli nie tylko to, to co jeszcze?

Zdarza się, że jednak te dwa ważne czynniki są czasem niewystarczające by uzyskać kredyt na dobrych warunkach lub kredyt w ogóle.

Każdy bank ma ustalony pewien wzorzec Klienta Idealnego. Mając pewne doświadczenie można ze sporym prawdopodobieństwem określić, gdzie dany Klient ma największe szanse by spotkać się z pozytywną decyzją.

Dany wzorzec jest określany przez model ryzyka. Każdy model premiuje dane cechy Klientów, a inne mogą wpłynąć negatywnie.  

Czasami zdarza się, że nawet potencjalnie dobry Klient, nie będzie się mieścił w pewnych „ramach” danego banku, możemy spotkać się z odmową lub otrzymamy finansowanie, ale na znacznie gorszych warunkach.

Dlatego bardzo ważna jest dokładna analiza indywidualnej sytuacji Klienta przed złożeniem wniosku w danym banku, oraz znajomość choć w pewnym stopniu tych modeli „Klienta idealnego”, którym dany bank się posługuje.

Co jeszcze ma znaczenie przy rozpatrywaniu wniosku?

Poniżej po krótce postaramy się omówić każdy z elementów, który może mieć znaczenie w uzyskaniu finansowania.

Każdy z przytoczonych przykładów może zmniejszyć jak i wprost przeciwnie, poprawić naszą ocenę wystawianą przez bank.

Ilość zapytań kredytowych

Tak jak wspomniałem wcześniej, to dość istotny element. Duża ilość zapytań, to znak dla analityka, że już gdzieś szukaliśmy finansowania i z jakiegoś powodu go nie otrzymaliśmy. Dlatego naprawdę podkreślam, aby bardzo zwracać uwagę na ten aspekt. Duża ilość zapytań, to duży problem i często jest powodem kolejnej odmowy.

Źródło dochodu i staż

Duże znaczenie ma to z czego wynika nasz dochód. W przypadku kredytu firmowego, bardzo duże znaczenie ma staż naszej firmy. Obecnie o finansowaniu tak zwanych start-upów, możemy zapomnieć. Minimalny czas prowadzenia działalności to min. 12 miesięcy. Im staż firmy jest większy, tym nasza ocena będzie bardziej wiarygodna.

W przypadku, kiedy jesteśmy zatrudnieni w ramach umowy o pracę. Na najwyższą ocenę możemy liczyć, kiedy jesteśmy zatrudnieni na czas nieokreślony. Umowa na czas określony, a tym bardziej umowa zlecenie, to na pewno niższa ocena. W przypadku umowy na czas określony umowa powinna przeważnie trwać 6 miesięcy przed i jeszcze 6 miesięcy do przodu w momencie wnioskowania.

Dotychczasowe zaangażowanie kredytowe (kwota i ilość zobowiązań)

W przypadku, kiedy posiadamy już dużą ilość zobowiązań, nawet kiedy są one spłacane wzorowo i na czas, bank może stwierdzić, że mamy tendencję do zadłużania się i w końcu może skończyć się naszą „niewydolnością” finansową. Mam tutaj na myśli szczególnie kredyty niezabezpieczone. W takich przypadkach dobrze pomyśleć o konsolidacji kilku zobowiązań lub zamianie go na kredyt zabezpieczony np. hipoteką.

Posiadanie chwilówek

Bank zwraca uwagę również na rodzaj produktów kredytowych, które posiadamy. Produkty pozabankowe czy parabankowe nie są mile widziane. W większości przypadków przed staraniem się o dobre finansowanie, warto o ile to możliwe spłacić takie zobowiązania. Chwilówki to sygnał dla analityka, że posiadamy problemy z płynnością finansową. Nikt bowiem przy w dobrej sytuacji nie sięga po po drogie, ale łatwo dostępne produkty.

Wiek

Preferowany zakres wieku przez większość banków to osoby w wieku 25-65 lat. Kiedy jesteśmy młodsi, bank przyjmuje większe ryzyko. Dla Klientów starszych również ryzyko jest wyższe, a ocena tym samym niższa. Jest jedynie kilka banków, dla których wiek nie jest przeszkodą (brak górnej granicy), ale jest to znów przeważnie obarczone niższymi kwotami finansowania.

Miejsce zatrudnienia

Oczywiście stabilne miejsce zatrudnienia, jak budżetówka czy duża firma o ugruntowanej pozycji to większe szanse na uzyskanie dobrego finansowania, niż w przypadku zatrudnienia przez małe przedsiębiorstwo z niewielką liczbą pracowników.

Branża

Oczywiście szczególnie w ostatnim czasie, kiedy mamy do czynienia z pandemią, ten element ma spore znaczenie. Teraz banki na szczęście nie podchodzą już do tego tak restrykcyjnie, jak jeszcze kilka czy kilkanaście miesięcy temu. Niektóre branże, jak gastronomia czy hotelarstwo, w ogóle nie miały szans na uzyskanie kredytu. Ogólnie takie branże jak transport czy budowlanka, postrzegane są przez banki, jako branże wyższego ryzyka. Nie wszystkie banki „lubią” finansować te branże.

Wpływy na konto

Ogólnie rzadko się zdarza, że może być inaczej. Jednak czasem się zdarza. Najlepiej, jak dochód firmy, czy nasz prywatny wynika można potwierdzić wpływami z faktur czy wynagrodzenia na rachunek bankowy.

Posiadanie majątku

Posiadanie majątku zawsze dobrze wpływa na naszą ocenę. Coś co stanowi realną wartość (lokal firmowy, mieszkanie, samochód, czy oszczędności na koncie) czyni nas zawsze bardziej wiarygodnymi klientami dla banku. W przypadku samochodu, bywa paradoksalnie różnie. Dla niektórych banków to majątek, a dla niektórych wręcz dodatkowe koszty i większe wydatki.

Osoby na utrzymaniu

Osoby nie pracujące to zawsze większe obciążenie dla naszego budżetu i obniżenie zdolności. Tak czy inaczej niepracujący małżonek czy dzieci to niestety kwestia, która niekorzystnie wpływa na nasz scoring. Bardziej dokładnie ten aspekt przeanalizowaliśmy w naszym innym artykule.

Mniej istotne elementy:

Oczywiście są jeszcze inne rzeczy, które są brane pod uwagę przez bank, ale w znacznie mniejszym stopniu. Miejsce zamieszkania – wpływ na koszt utrzymania, życie w dużych miastach jest droższe. Stan cywilny – osoby będące w związku małżeńskim przeważnie oceniane są lepiej. W końcu jest ktoś, kto w razie „W” jest współodpowiedzialny za spłatę kredytu, ale nie zawsze tak jest np. w przypadku rozdzielności małżeńskiej. Wykształcenie – nie sądzę by miało to duży wpływ, ale pytanie o wykształcenie znajduje się we właściwie wszystkich wnioskach kredytowych, zatem na pewno można za to uzyskać jakieś dodatkowe plusy, które weźmie pod uwagę algorytm banku.

Reasumując

Jak możemy zauważyć na ogólną ocenę kredytobiorcy ma wpływ wiele czynników. Oczywiście główne i najważniejsze to dobra historia w BIK oraz dochody na poziomie umożliwiającym poniesienie kosztów związanych z finansowaniem, o które się staramy.

Nie możemy jednak zapominać, że oprócz tych głównych czynników, bank analizuje również inne aspekty, które w zależności od sytuacji i banku, w większym lub mniejszym stopniu wpływają na naszą ocenę scoringową.

Pamiętajmy, że praktycznie połowa sukcesu uzyskania finansowania na dobrych warunkach to rzetelna analiza sytuacji Klienta, znajomość aktualnych ofert finansowania i złożenie wniosku tam, gdzie mamy dużą szansę, że zakończy się to decyzją pozytywną.  

Składanie wniosków „na ślepo” to w wielu przypadków, prosta droga do zrobienia sobie dużej ilości zapytań kredytowych zakończonych niepowodzeniem. To z kolei może nam uniemożliwić finalnie możliwość uzyskania kredytu na dobrych warunkach lub w ogóle przekreślić jego otrzymanie.

Jeżeli są Państwo na etapie poszukiwania finansowania dla siebie, albo dla swojej firmy, zachęcam do wypełnienia naszego formularza kontaktowego.